Het Witte Huis

De column van Leo de Oude

13 september 2008 Leo de Oude

Het Witte Huis

Luisteraars,

Bent u er ook zo door gegrepen? Door alles wat daar gebeurt. Bent u ook zo gefascineerd? Geboeid? Een Amerikaan op weg naar het Witte Huis. Eéntje maar. Maar wie? Verkiezingen in Amerika.

We lezen de krant, we kijken televisie en steeds komt er weer iets van in het nieuws. Onthullingen. Verdachtmakingen. Ruzies. Gespeelde vriendschap. De spannende verkiezingsstrijd, met interessante – nou ja - interessante details uit het leven van de kandidaten. Voor het eerst een vrouwelijke president? Nee, die is al afgevallen. We hebben nu nog de vechtjas, die door wil vechten. De ander die het zo wel genoeg vindt daar in Irak. Moeilijke keuze. Allebei proberen ze in het Witte Huis terecht te komen, maar eentje zal het maar gelukken.

Niet alleen de kandidaten staan in het zoeklicht maar ook hun running mates. De plaatsvervangers die minstens van het kaliber van de grote baas moeten zijn. Ze moeten de kennis en kunde van de nieuwe president kunnen aanvullen. Over die kandidaten horen we ook het nodige. Een kandidaat met een klein kindje, maar ook met een groot kindje, die zelf weer voor een klein kindje zorgt – over een paar maanden. Die Amerikanen toch. Ze maken er wel iets bijzonders van. Uiteindelijk gaat het om de vraag: wie komt er in het Witte Huis? En wie is er al geweest?

Om het maar gelijk te zeggen: wij zijn al in het Witte Huis geweest. Nou inderdaad: een sensatie om daar te mogen zijn. Rond te lopen, daar waar het staatshoofd heeft rondgelopen. Het park rond het gebouw met grote weiden, waarop een helikopter kan landen om de belangrijke bezoekers snel af- en aan te voeren. Het bordes waar je je kan opstellen om een defilé af te nemen. Het is overweldigend en lieflijk tegelijk.

Mijn verhaal is wat verwarrend. Ik maak me los van Amerikaanse toestanden. In gedachten ben ik overgestapt naar ons eigen land. Nederland, en dan in het bijzonder naar Soestdijk. Naar het Witte Huis, het paleis in het groen, zo ver van het Witte Huis waar die Amerikanen zo hun best voor doen. Dáár in het Nederlandse Witte Huis zijn we geweest. Bent u er nog niet ben geweest? Dan kan ik alleen maar zeggen: gauw eens doen.

U ziet wat koningin Juliana zag. U kijkt vanuit haar werkkamer op de vijver met de fontein. Het raam is zo breed als de kamer en kan helemaal in de vloer wegzakken. Het schitterende park als vierde wand van de kamer. U kunt zich inleven in het dubbele bestaan van de koningin: staatshoofd in formeel ingerichte vertrekken, luxe gestoffeerd en gemeubileerd. Daarna vrouw en moeder in huiselijke kamers, waar onder de stoel van de kleine Margriet een zeiltje lag. Ook prinsesjes knoeien wel eens met het eten.

In de geschiedenis van Soestdijk speelt Anna Paulowna een belangrijke rol. Zij was de Russische vrouw van Koning Willem II. Een gearrangeerd huwelijk, waarover wel eens spottend werd gezegd dat Willem de tsarendochter had verdiend met zijn heldhaftig optreden in het finale gevecht tegen Napoleon bij Waterloo. Jawel, heldhaftig! Door een kogelschot gewond aan zijn schouder. Anna Paulowna was trots op haar man. Ze hield van hem, maar ze hield niet van Holland, land van mest en mist en koude regen. Met een mensensoort dat daarbij paste.

Zij was een dame met gevoel voor grandeur. Alles wat enig gewicht heeft in de inrichting van het Paleis is er door haar gekomen. Rusland in Nederland. Twee kamers richt zij na de dood van haar geliefde man in met memorabilia uit zijn leven.

De huiselijke spulletjes in de kamers van Koningin en Prins zijn verdwenen. Al die olifantjes, geveild ten bate van het Wereld Natuur Fonds. Dat soort dingen zijn echt niet geschikt om door duizenden bezoekers bekeken te worden. Het is te gemakkelijk voor souvenirjagers om iets mee te nemen. Grote foto's aan de muur maken duidelijk hoe die kamers er uit gezien hebben toen koningin en prins er nog woonden.

Een bezoek aan het verlaten Paleis Soestdijk is een unieke kans om een stapje dichter bij het vorstenhuis te komen. De vorsten uit het Huis Oranje, die elkaar gedurende zes generaties zijn opgevolgd. Om in dit Nederlandse Witte Huis te wonen hoefde je geen slopende verkiezingscampagnes te voeren. Je kwam er zo maar, door je geboorte. Foei, wat ondemocratisch. Zouden Amerikanen niet graag dat verfoeilijke verkiezingscircus willen missen?

U denkt van niet? Voor hen hoort het er nu eenmaal bij. Die Amerikanen toch!

13 september 2008