Bijsluiter

Luisteraars,

het is 2009, het is januari en het is nog pas de derde van die maand. Een goede gelegenheid om u de beste wensen te doen toekomen voor het nieuwe jaar. Bij deze dan. Van alle medewerkers van de Lokale Omroep Krimpen krijgt u ongetwijfeld hetzelfde te horen: beste wensen voor 2009. We hebben u allemaal graag onder ons gehoor en niets is fijner dan dat het u goed gaat.

Maar ja, wat zijn nu die "beste wensen"? Die wensen kunnen wel erg goed zijn, het zijn tenslotte de allerbesten, maar wat is de inhoud?

Dat valt zo in het algemeen niet te zeggen. Ja, gezondheid, dat willen we allemaal wel, dus dat gunnen we ook iedereen. En een beetje welvaart, maar dan komen al de eerste vraagtekens. Een beetje, is dat ook 8 miljoen, of gunnen we dat niemand? Gaan onze wensen niet verder dan het bijstandsniveau of nominaal of gunnen we iedereen de Balkenende-norm?

Laten we onze beste wensen maar eenvoudig houden. Voor de Feijenoord-fan: dat de club niet in de degradatie-zone komt en met een beetje goede wil zelfs hoger eindigt dan stadgenoot Sparta. Voor de televisiekijkers: dat de programma's zoveel beter worden dat ze in de buurt komen van het niveau van de reclamespots. En voor iedereen: dat het initiatief om vuurwerk voortaan alleen door professionals te laten afsteken succes heeft. Kijk even in uw krant en zie wat er gebeurd is dan is verder betoog overbodig. We moeten nu eens eindelijk van dat letterlijk levensgevaarlijke vermaak afstappen.

Nog wat te wensen? Allicht denken we aan de kredietcrisis of de recessie. Laten we ons daar maar niet mee bemoeien. Dat komt vanzelf goed – dacht ik zo. Over vuurwerk gesproken: als er voor 65 miljoen – ja u hoort het goed vijf-en-zestig miljoen euro's - wordt verknald dan gaan we elkaar toch niet wijsmaken dat dit land in crisistijd verkeert? Misschien komen de financiële problemen nog wel, maar we zijn duidelijk niet bereid om daar bij voorbaat iets aan te doen. Het beste is gewoon zo door te gaan en net te doen of er geen crisisdreiging is. Wij doen ook ons best om niet sikkeneurig te worden. Het bezorgstertje van de krant kreeg na haar nieuwjaarwens van ons een financieel antwoord in haar hand gedrukt dat leidde tot een eerst wat verbaasde en daarna verheugde reactie. Ja, het was het dubbele van wat we doorgaans geven.En haar blije glimlach deed ons weer genoegen. Zo voelt dat dus als je volhoudt dat er geen crisis is.

Zou ik te optimistisch zijn? Dipje – en dan weer voorbij? Hoe groot is ons risico werkelijk? Daarover worden we geregeld bijgepraat – of liever gezegd: -geschreven. Zodra onze vrienden de bankiers tegen ons over centjes praten hebben ze een goede raad. "Loop geen onnodig risico. Lees de financiële bijsluiter. Hierin staat dat het risico van dit product gering is - of iets anders: groot, vrij groot en zo voort." Let op: bij het woord product denkt u misschien aan margarine of naaigaren. Maar in bankierskringen kwam dit woord in zwang toen er allerlei onbegrijpelijke dan wel dubieuze handeltjes aan de man – en aan de vrouw – werden gebracht. Dat kon je moeilijk een financieel gokje noemen Daarvoor gebruikte de bankier het keurige woord product.

Langzamerhand begreep de financiële expert dat er toch iets gezegd moest worden over risico, beter gezegd over onnodig risico. Dat staat nu allemaal in de financiële bijsluiter die voor elk product anders is. Bravo, het zijn toch fatsoenlijke mensen, die lui van het grote geld, de haute finance. Zij verzwijgen in hun bijsluiter niets over het risico dat we lopen.

Maar let op: in ieders leven zijn er meer risico's dan vermeld worden in de financiële bijsluiter. Waarom worden we daar niet systematisch voor gewaarschuwd, zoals de bankiers dat doen?

Ik geef maar een voorbeeld. We gaan trouwen. Realiseert u zich wel hoeveel risico we dan lopen! Waar is de bijsluiter? Denk aan de mannen en vrouwen, die onze partner zouden kunnen worden. Wat zijn dat voor producten? Zijn ze een beetje hebbelijk? Goed voor de kinderen, die gaan komen? Of komen er geen kinderen? Wat staat daarover in de bijsluiter? Kan je het product zonder bijkomende kosten nog inleveren?

Een heel ander product: het rijbewijs. Willen we dat echt halen? Waar beginnen we aan? De bijsluiter is te kort om er alle risico's in af te drukken. Lijf en goedt altesamen – ik citeer het Wilhelmus – gaat het je kosten. Waar is het goed voor?

Al die risico's, het leven zit er vol mee. We kopen een huis. We gaan op vakantie. We zoeken een baan. Risico's ten over. Er zijn nooit bijsluiters genoeg om de ellende te weren. En dan nu ook nog die financiële crisis, toch? Waar zou je moeten beginnen?

Naar ons idee op twee plaatsen. (1) Geen vuurwerk in handen van amateurs en (2) De crisis niet overdrijven.

Luisteraars, nogmaals een goed 2009.

3 januari 2009