Heimat

Heimat

　

Luisteraars,

het zit er op. We hebben ons best gedaan. We hoeven niet meer. Het is mooi geweest. Er moet eens een eind aan komen. Iedere avond aan de beeldbuis. Vaak ook nog overdag. Wereldkampioenschap voetballen. Is dat nou het beste voetbal van de hele wereld? Die nummer twee is geworden! Hebt u die zien spelen? Dat is dus gelukkig achter de rug.

Maar toen kregen we de Tour de France. Saai hoor. Uren zitten kijken en er gebeurt nauwelijks iets. Ja. ze fietsen, maar daar is dan ook alles mee gezegd. Ze fietsen hard, maar wie het hardste zou fietsen was bij het begin al bekend. Saai! En vroeger had je dan nog eens een dopingschandaaltje, maar dat was er dit jaar ook al weer niet bij.

En waren het nu alleen maar die slechte voetballers of die saaie wielrenners op de televisie. Als die eindelijk weg waren kwamen de deskundigen aan het woord onder leiding van een nog deskundiger gespreksleider. Zelfingenomen types, die er alles van wisten en kwasi-geanimeerd met de spelers omgingen. Kleine Wesley mag op schoot zitten. Bah! Gelukkig voorbij allemaal.

Nu komt eindelijk die heerlijke komkommertijd op de televisie. Nou ja, dat kabinet, moet er nog komen. Zoals het er nu uitziet wordt het een rechts minderheidskabinet. Rechts-minderheid, dat wil toch niemand! Wie rechts is wil geen minderheid zijn - en wie bij een minderheid hoort heeft niets op met rechts. Maar we zijn nog lang niet zo ver. Er zal nog wel heel wat gedotterd moeten worden voor ze op de trappen van Huis ten Bosch staan. En ondertussen wordt de televisie er niet leuker op.

Dit klinkt allemaal nogal negatief. Heb ik nou niets beters te vertellen? Jawel, een goed kijkadvies, maar daar moet u zelf wat voor doen. Soms denk je dat je helemaal afhankelijk bent van het gemodder in Hilversum, van SBS, van RTL 1 tot en met 80. Van die afhankelijkheid moet u af. Zo moeilijk is dat niet. U kijkt naar waar u zin in hebt. D.v.d in het laatje en genieten maar. Precies, de voorstelling die u zelf hebt uitgezocht, zonder die ellendige reclame, zonder storing en zelfs caiway kan de pot op.

Klassieke films op d.v.d. worden steeds goedkoper, er zijn videotheken en bij de bibliotheek kunt u ook al terecht voor iets moois. Als u aan die mogelijkheid denkt ziet die komkommertijd er al heel wat minder somber uit. Ja, u hebt er genoeg van u als slachtoffer te laten gebruiken. U hebt er genoeg van om iedere avond te verzuchten: Het was weer niks hè, vanavond. Dan zien we u terug in de videotheek of bij de dvd-rekken in de bibliotheek of in dat gratis winkeltje.

Dan staat u daar… Ja, een onoverzienbare keuze. Er is zoveel en wat moet u kiezen? Goede raad is duur, heet het dan. Maar nee hoor. De goede raad krijgt u voor niets, nu in de ochtendeditie van de Lokale Omroep Krimpen.

Luister. Lang geleden genoot ik op de tv in de tijd dat er nog iets te genieten viel van het cinematografisch meesterwerk: Heimat van de regisseur Edgar Reitz.

Dat klinkt duur: een cinematografisch meesterwerk, maar zo wordt het genoemd door de doorgewinterde filmliefhebbers. Maar tot dit soort mensen richt ik mij nu even niet. Die weten al lang wat een prachtig werkstuk Reitz heeft gemaakt. Ik wil u alleen duidelijk maken waarom het heel verstandig is deze dvd-box uit het grote aanbod te kiezen. U bent er minstens veertien avonden mee onder de pannen.

De film vertelt in rustige beelden het verhaal van Maria, burgemeestersdochter in Schabbach, een verzonnen dorp in de Hunsrück. Maria trouwt met een zoon van de dorpssmid. Ze gaat bij de familie van de smid in huis wonen, ook als haar man met de Noorderzon is vertrokken. Gaande de film raakt u doordrenkt van melancholie, als u ziet hoe een mensenleven zich ontrolt. Dat leven loop parallel met de Duitse geschiedenis van de twintigste eeuw. De wereldgeschiedenis beïnvloedt ook het leven van Maria, nu eens in kleine dingen, dan weer in de dramatiek van leven en sterven. De regisseur weet zich steeds weer in te houden. Geen spectaculaire cliff hangers. Geen goedkope sensatie als een dramatische gebeurtenis wordt geregistreerd. Fijnzinnig en zorgvuldig filmwerk.

Duitsland, globaal van 1920 tot 1960. Dit verhaal van een land in oorlog, de jaren er voor en er na, wordt niet mooier of lelijker gebracht dan het was. En dat speelt zich af op de schaal van een dorp. Een dorp waarin je je bijna thuis gaat voelen. Waarin je meeleeft met Maria, haar familie en dorpsgenoten. Eigenlijk geloof je niet dat dit filmspelers zijn, zo authentiek is het doen en laten van die mensen.

Een van de verdiensten van Reitz is dat hij de scènes zorgvuldig uitwerkt. Wat er gebeurt laat hij zien. Niet in korte flitsen, waarbij de kijker de voor de hand liggende ontwikkeling zelf moet invullen. Anderzijds, om veertig jaar geschiedenis niet veertig jaar in beelden te hoeven weergeven, laat Reitz een van de dorpelingen de loop van het verhaal aan de hand van foto's vertellen.

Om duidelijk te zijn: voor een paar tientjes krijgt u meer dan 15 uur prachtige film, ten dele in zwart-wit en ten dele in kleur. De muziek er bij is ook al schitterend, onberispelijk samenhangend met de beelden. Nederlandse ondertiteling, die het Hunsrücker dialect voldoende duidelijk maakt.

Let wel op: ik heb het over de film met de titel Heimat. Eén woord. Er is ook een film Die zweite Heimat. En zelfs een derde en vierde Heimat. Als u die eerste film hebt gezien beslist u verder wel of u nog meer wilt zien van Reitz.

Een mooie film en je geniet veel meer dan van voetballen, fietsen en een rechts minderheidskabinet samen

31 juli 2010