De eerste steen

De column van Huib Neven

1 maart 2014 Huib Neven

Leiden in last. De zedendelinquent Benno L. heeft in die stad domicilie gekregen. De zwemleraar had vanwege seksueel misbruik van tientallen kleine kinderen zes jaar gevangenschap uitgezeten en zocht nu een plek om te wonen. Een stuk of vijf gemeenten moesten hem niet, maar burgemeester Lenferink van Leiden toonde dezelfde standvastigheid als Pieter van der Werff, zijn verre voorganger in de Tachtigjarige Oorlog. Toen zijn uitgehongerde burgers bij hem aandrongen tot overgave aan de Spanjaarden, bood hij zijn eigen lichaam aan. Ik weet niet of burgemeester Lenferink zo ver zou gaan, maar ook hij weerstond de druk van de goegemeente. Of moet ik zeggen kwagemeente? Een paar honderd demonstranten belegerden woedend de woning waarin de pedoseksueel was ondergebracht. De burgemeester liet zich niet van zijn stuk brengen en verbond er zelfs zijn politieke lot aan.

Aan de ene kant begrijp ik die opstandige mensen wel. Het zal je kind maar wezen. Wie zegt dat die man niet in herhaling gaat vallen? Kunnen de kinderen wel veilig buiten spelen? Na Dutroux en Robert M. en al die wereldwijde pedofiele netwerken die zomaar in onze huiskamers kunnen binnendringen, zit de angst er flink in. Dat juist kinderen het slachtoffer worden van dit kwaad dat onze wereld teistert, is walgelijk, onaanvaardbaar en onverteerbaar. Ik vind het betreurenswaardig dat de pedofielenvereniging Martijn in strafrechtelijke zin niet verboden kan worden.

Aan de andere kant maak ik me wel zorgen om acties die veel weg hebben van een volksgericht. Een Marokkaans-Nederlandse vrouw opent een wijnbar, een politicus steekt zijn nek uit, een gemeenteraadslid doet zijn werk… ze kunnen direct rekenen op een bombardement aan dreigtweets en hate-mails. En dat in een beschaafde, democratische samenleving! Of is dat een terminologie die niet meer op onze samenleving van toepassing is? Ik zag een foto van de meute bij het huis van Benno L.: een stel vrolijk lachende jonge knullen, een schreeuwende man. “Benno rot op” en “Weg met die pedofiel”.

Dat heeft meer met sensationele wraakzucht te maken dan met verontruste ouders die hun kinderen in bescherming willen nemen.

Dan trek ik liever op met de directeur van Reclassering Nederland. Hij betoogde dat Benno L. zijn straf had uitgezeten en recht had op terugkeer in de samenleving. Natuurlijk is daarmee niet alles gezegd. Hoe weet de buurt dat hun kinderen veilig zijn? Hoe wordt voorkomen dat de man weer in de fout gaat? Die vragen los je echter niet op door de man het land door te jagen. Dat begreep de Leidse burgemeester en hij verzocht de kerken om mee te denken.

Nou hebben de kerken wel wat boter op het hoofd als het over seksualiteit gaat. Ze hebben altijd, om het voorzichtig te zeggen, een ingewikkelde verhouding gehad tot seksualiteit in de smalste en breedste zin van het woord. Misbruik en uitsluiting hebben gelovigen en ex-gelovigen voor het leven beschadigd. Dat is onvergetelijk en onvergeeflijk. Daarom is het goed te bedenken dat de kerken ook een ander gezicht kunnen en moeten tonen. Dat deden ze dan ook. Binnen de kortste keren waren genoeg vrijwilligers gevonden om Benno L. op al zijn wegen te begeleiden en vooral de kinderen uit de buurt te beschermen.

In de Bijbel, u weet wel, dat boek waaruit de christenen hun inspiratie halen, staat een verhaal dat prachtig spiegelt met het verhaal van de pedoseksueel en de dappere burgemeester. Het gaat over een vrouw die het ook niet zo nauw nam met de seksualiteit. De goegemeente van brave burgers zal ik maar zeggen wilde haar met stenen doodgooien. Weg ermee, die hoort niet in onze samenleving. Toen sprak Jezus de tot spreekwoord geworden woorden: “Wie zonder zonde is, werpe de eerste steen.”

Dat is een radicaal andere manier van denken, die mij wel bevalt.