Een komische janboel

De column van Bert van Oosterhout

6 april 2019 Bert van Oosterhout

En.... al een beetje gewend aan de zomertijd? Sommige mensen lopen nog te tollen op hun benen, is me verteld. Hun biologische klok is namelijk totaal van slag. Dat komt doordat ze sinds zondagnacht nogal wat uren slaap hebben ingeleverd. En deze jet-lag kan zelfs 14 dagen duren. Nou, daar ben je dan vet mee.

Zelf ondervind ik geen merkbare gevolgen van dit jaarlijkse ritueel van winter- naar zomertijd en terug. Het maakt mij weinig tot niets uit. En het begint erop te lijken dat vele anderen dezelfde ervaring hebben. Misschien dat ik me daarom steeds vaker afvraag waarom we die poppenkast niet gewoon afschaffen.

Ooit gingen we ervan uit dat de overgang van winter- naar zomertijd een heleboel voordelen had. Het blijft immers langer licht. Dat spaart een hoop energie, want de lamp hoeft nog niet aan. En als het een beetje meezit, denk aan de zomer van 2018, brengen we de avonden door in de tuin, op het balkon of op een terras. Glaasje wijn erbij, pilsje in de hand en wie doet ons wat.

Het is de lichtvoetige ambiance van De Vier Jaargetijden van Antonio Vivaldi. Bijna 300 jaar nadat deze parel uit het klassieke repertoire werd gecomponeerd, nog altijd een bestseller. En niet te vergeten die andere absolute topper Summertime, de aria waarmee George Gershwin in 1934 zijn opera Porgy and Bess opende.

Ik bedoel maar...de zomer doet ons iets. Het leven als feest. Ik teken er voor. Maar helaas..... er is weer eens een kink in de kabel. Heb ik me jaren lang laten wijsmaken dat de zomertijd een stevige dosis energie -winst oplevert ten opzichte van de wintertijd, blijkt dat helemaal niet zo te zijn. In elk geval is het niet wetenschappelijk aangetoond.

Tot in Europees Brussel wordt er daarom nu voor gepleit een einde te maken aan dat ge-jo-jo met winter- en zomertijd. Gewoon in alle landen van de Europese Unie permanent de ene of de andere tijd aanhouden. Scheelt sowieso een hoop gedoe met tegenspartelende bioklokken. Zoals het er nu uitziet gaat dit inderdaad in 2021 gebeuren.

Op zoek naar politiek draagvlak – dat staat immers altijd heel democratisch – organiseerde de Europese Commissie een jaar geleden een enquête. Ruim 4,6 miljoen Europeanen lieten desgevraagd weten hoe ze over het verschijnsel winter-zomertijd denken. Van de ondervraagden wilde 84% van de jaarlijkse wisseling af. Een meerderheid wilde verder door het leven in eeuwige zomertijd.

In ons land vulden overigens maar 30.000 mensen de digitale vragenlijst in. Van hen wilde 79% ophouden met het verzetten van de klok. Voortaan altijd wintertijd sprak 45% van de ondervraagden aan, 40% opteerde voor permanente zomertijd.

So far so good. Maar een vrolijke janboel ligt op de loer. Elk EU-land mag namelijk zelf uitmaken of het voortaan winter- of zomertijd omarmt. Dit onder het motto 'wanneer we geen problemen hebben, maken we ze wel.' Daarom zadelde Jean-Claude Juncker, de voorzitter van de Europese Commissie, de lidstaten met het wintertijd/zomertijd-probleem op.

Zodoende moet ook de Nederlandse regering een paar dingen uitvogelen. Wat vindt zij ervan? Nou, we besparen energie en dus een hoop euro's. Dat spreekt haar natuurlijk aan. Wie niet? Maar nadelen zijn er ook. Er schijnen bijvoorbeeld gezondheidsrisico's te kleven aan die wisseling van tijd. En boeren zijn sceptisch, omdat ze bang zijn dat hun koeien minder melk gaan leveren.

Kajsa Ollongren, minister van binnenlandse zaken te Den Haag, mag deze en tientallen andere vragen rondom de voorgestelde seizoens-transfer beantwoorden. Zij en de rest van het kabinet willen in de toekomst een besluit nemen samen met België, Luxemburg, Duitsland, Frankrijk en wellicht Italië. Dat kunnen nog wel eens taaie onderhandelingen worden.

Grote landen zijn meestal weinig geneigd omwille van de kleintjes water in de wijn te doen. Het heen-en-weer met winter- en zomertijd zal daardoor wel weer uitdraaien op het eindeloos gepalaver waar de EU patent op heeft.

Wat gaat het ons brengen? Dat is nog niet duidelijk. Voorlopig mogen we er echter van uitgaan dat Europa met zijn vingers van de lichtknop bij u en mij thuis afblijft. Dat is voorbehouden aan minister Ollongren. Ik heb geen idee of zij muzikaal is. Maar in de geest van Summertime en De Vier Jaargetijden lijkt zij mij niet het type om bij de volgende 'wissel' ons zomerplezier te verzieken.

Bij voorbaat een geruststelling, in deze onzekere tijden.

Ik wens u, beste luisteraars, een prettig weekeinde. Tot de volgende keer.