Een nobel besluit

Vrienden van bijna hetzelfde vooroorlogse bouwjaar als wij, hebben hun besluit genomen. Mocht het corona-virus hen bespringen en staan artsen voor de keuze hèn te redden of een jongere patiënt, dan geven zij de jeugd voorrang.

Dat is wat je noemt een nobel besluit. Ingegeven door realiteitszin en moreel besef. Realiteitszin omdat hun horizon nu eenmaal steeds dichterbij komt. Moreel besef, door hun leven desgevraagd te geven voor dat van een jonger medemens.

Een nobel besluit, ik zei het al. Weloverwogen genomen. In goed overleg, zonder druk van anderen. En zeker niet met het argument dat bejaard dor hout geruimd moet worden om plaats te maken voor jonge aanplant. Een schaamteloze opvatting die o.a. door tv-typen als ene Jort Kelder – een goede vriend van Mark Rutte – wordt geventileerd.

Ik mocht die Kelder eigenlijk wel. Een eigenzinnige, speelse intellectuele programmamaker. Die met een knipoog de spot drijft met oud geld en nieuwe rijken. En met zijn programma Hoe heurt 't eigenlijk? met humor de wereld van de adel mild te kakken zette.

Het viel me daarom nogal tegen dat juist deze amusante gast, mijn generatie dor hout durft te noemen. Misschien liet hij zich midden in zijn midlifecrisis te veel op sleeptouw nemen door zijn emoties. Jammer. Zo droeg hij immers bij aan de irritante discussie, die vooral onder jongeren wordt gevoerd. Een discussie zonder respect voor ouderen, die zogenaamd de hoop des vaderlands in de weg zitten.

Het doet een beetje denken aan die 'grap' uit onze jeugd. Die ging ongeveer zo: een bejaard echtpaar krijgt op een dag een officieel schrijven in de brievenbus. Daarin wijst het Ministerie van Volksgezondheid erop dat de houdbaarheidsdatum van de echtelieden de toegestane limiet heeft bereikt. Daarom dienen man en vrouw zich te melden op de afdeling “Dit was het dan'. Daar gaan ze gedwongen plaatsmaken voor de volgende generatie.

Te wrang, deze grap? Nou, ik heb ze de afgelopen tijd wel harder gehoord. En laten we wel wezen, zover liggen werkelijkheid en verzinsel hier nou ook weer niet uit elkaar. Overigens wil de ironie dat je de genoemde discussie ook van een andere kant kunt bekijken.

Een peiling wees kortgeleden uit dat 75% van het jonge volk tussen de 18 en 35 jaar door de crisis met psychische problemen kampt. Dat is o.m. het gevolg van gebrek aan contacten en afleiding. Daardoor slaan stress en moedeloosheid toe. Onder mensen boven de 65 jaar speelt dat veel minder.

Hoe komt dat? Zouden ouderen hebben geleerd ermee om te gaan? Vermoedelijk wel. Zoals het cliché wil, hebben zij ervaren dat het niet altijd meezit in het leven. Zij hebben kunnen oefenen. En om nog maar een cliché te gebruiken: zij gingen niet bij de pakken neerzitten. Laat staan vol zelfbeklag in de hoek van de kamer staan janken.

Daarentegen vertoont een generatie jonge volwassenen rebels gedrag omdat grote evenementen zijn afgelast, de kroeg en de studentensoos vroeg dicht moeten. Dan maar stiekem thuis met te veel mensen op een hoop aan de pils. De gevolgen zijn bekend. De veel geplaagde Rutte moest begin deze week weer ingrijpen.

Is het domheid, onverschilligheid, cynisme of een combinatie van de drie, dat veel jongens en meiden hun achterste afvegen met de corona-maatregelen? - denk je dan.

En dan hebben we het nog niet gehad over het legertje ontkenners. Van die typen die zonder met de ogen te knipperen, beweren dat de crisis een verzinsel is. Volgens wie wij allen het slachtoffer zijn van een wereldwijd complot. Wat betekent dat we ons vooral geen bal moeten aantrekken van alle maatregelen die Jaap van Dissel aanbeveelt.

Iedereen heeft recht op een eigen mening. Maar wie nu nog serieus denkt dat er géén sprake is van een levensgevaarlijk virus, spoort volgens mij echt niet. Kijk, dat het afwachtende beleid van Rutte en zijn ministers mensen nerveus maakt, weten we inmiddels. En dat alleen strenge en consequent toegepaste maatregelen – zoals bijvoorbeeld in Italië – het virus een halt kunnen toeroepen, begrijpt iedereen. Daarom zijn halfslachtige regels uit den boze.

Maar deze opvatting stuit bij een groeiende groep Nederlanders op verzet. Ze voelen zich beperkt in hun vrijheid. Hun democratische rechten worden ondermijnd. Ze maken zelf wel uit of ze een mondkapje dragen.

Goed zo jongens en meisjes, denk ik dan. Ga vooral je eigenwijze gang. Maar zeur niet als je straks bij de intensive care wordt weggestuurd. Omdat je het vertikt in te zien dat jullie vrijheid eindigt daar waar die van anderen begint.

De corona-crisis heeft niet alleen het beste in mensen wakker geroepen. Jammer genoeg ook het slechtste. Je zou bijna denken dat dit land een moreel réveil nodig heeft. Een herbezinning op normen en waarden die we met z'n allen de afgelopen eeuwen hebben geformuleerd.

Dit als tegengas voor de extremisten ter linker- en rechterzijde, die menen dat ze het voor het zeggen hebben. Dat hebben ze niet, evenmin als jongeren van wie een deel vindt dat zij, vóór alles en iedereen, aan de beurt zijn. Dit land is van iedereen die gelooft in gepast overleg. Waarbij wederzijds respect tussen jong en oud met een hoofdletter wordt geschreven.

Ik wens jullie een goed weekend. Anderhalve meter, weet-je-wel.