Jip en Janneke

Wat is het toch een feest om in Nederland te wonen. Volgens mij zijn er weinig landen waar je – zoals bij ons – voor dag en dauw bij de tv in een lachkramp kunt schieten. Het overkwam mij gistermorgen. Om te zien of er nog wat aan de hand was in de wereld, zette ik het magische scherm aan. Ik bofte. Ik kreeg te horen en te zien dat ene Julie d'Hondt – PvdA-politicus in Utrecht – het legendarische kinder-duo Jip en Janneke uit de bibliotheken wil verwijderen.

Deze geesteskinderen van Annie M.G. Schmidt zijn zo rolbevestigend, zo niet meer van deze tijd, bovendien zo blank als wat – dat ze nu maar eens moeten opzouten. Kleuters van vandaag hebben niks met een papa die vermoeid huiswaarts keert na een dag hard werken; vrouw en kinderen begroet en op de bank gaat liggen uitrusten, terwijl moeder de vrouw in de keuken de warme hap staat te bereiden.

De tijden zijn veranderd. Anno 2020 keert papa niet vermoeid terug van zijn werk, want hij werkt sowieso thuis. Bovendien werkt hij niet de hele week, maar slechts vier dagen van vijf uur per keer. Op zijn niet-werkzame dagen, werkt de vrouw des huizes buiten de deur. Als advocaat heeft zij de handen vol om allerlei geteisem uit de nor te houden.

Zo ziet de wereld van Jip en Janneke er nu uit. Wanneer zij 's avonds met hun bord spaghetti con vongele voor de tv gaan zitten, doen ze dat in het besef dat Gijs – zo noemen ze papa – vandaag op zijn pappa-dag extra zijn best heeft gedaan. Vanmiddag hebben ze zelfs met z'n drietjes, half liggend op de warme pers in de voorkamer, Mens erger je niet gespeeld. Waarbij Gijs zich wel een ogenblik afvroeg of dat spel eigenlijk nog wel kan. Of een moderne opvoeding niet om nieuwe spelletjes vraagt. Toch eens met zijn vrouw Cleo over praten, die vroeger als meisje trouwens Corrie heette.

Wat opvallend van die PvdA-dame uit Utrecht om schoon schip te maken – nu ja, te willen maken – met het wereldje van Jip en Janneke. Het is waar dat het taalgebruik van het tweetal te wensen overlaat. Super simpel, zullen we maar zeggen. Juist daarom wordt het door vooraanstaande populisten aanbevolen als de lingua franca van de Tweede Kamer en andere colleges – een taaltje dat voor niemand geheimen kent.

Los daarvan zijn vooral de huiselijke omstandigheden van de schatjes dringend toe aan aanpassing. Biologische en kleurverschillen zijn tegenwoordig uit den boze. Diversiteit is geboden. 'Jij bent als jongetje geboren, dus voeden we jou op als een jongetje – kom, kom, zo werkt het niet. We zullen wel zien hoe jij je ontwikkelt. Hier is alvast je nieuwe pop. Een zwarte natuurlijk.'

Wat jammer nou dat Annie M.G. Schmidt niet meer onder ons is. Als ik het goed inschat, zou zij zich kapot hebben geërgerd aan allerlei verlichte types, die koste wat het kost de samenleving willen slopen om een betere te bouwen. Zij was niet tegen verandering, denk ik. Maar zeker wel tegen het fanatisme van nogal wat zelfbenoemde hervormers. Tegelijkertijd zou de woelige wereld van vandaag haar heerlijke fantasie zeker hebben geprikkeld.

Bij haar had statenlid Julie d'Hondt zonder meer model kunnen staan voor een van de komische creaties. Ze had er niet eens zoveel aan hoeven te kneden. De PvdA-dame maakte immers bij voorbaat zichzelf belachelijk. Heeft ze niks beters te doen voor € 6000 bruto per maand, was een van de voor de hand liggende vragen. Nou. Blijkbaar niet. En wie haar Jip en Janneke-pleidooi in de Utrechtse Staten beluistert, valt werkelijk van zijn stoel van de lach.

In een poging het tweetal voor de komende jaren salonfähig te maken, verving d'Hondt steeds de naam Jip door Janneke en omgekeerd. Dat is wat je noemt empirisch onderzoek. Je moet er maar opkomen. Maar helaas, zelfs deze gewaagde ingreep kon, wat haar betreft, het leven van de kinderen niet redden. Als zij er iets over te zeggen had, zouden de spruiten van Annie Schmidt hun langste tijd hebben gehad. Je vraagt je af of de PvdA-fractie in de Utrechtse Staten een collega die zo doordraaft niet eens ernstig moet toespreken.

Het was natuurlijk te verwachten dat de d'Hondt de wind van voren zou krijgen. 'Ik bedoel niet dat de boeken van Jip en Janneke op de brandstapel moeten', was haar verweer. Maar ja, dat kwam als mosterd na de maaltijd. Als je over de rug van twee populaire kleuters in één adem je politieke partij voor joker zet, krijg je de lachers niet op je hand.

Annie M.G. Schmidt heeft zich misschien wel in haar graf omgedraaid. Maar ik denk het niet. Met haar grandioze vermogen tot relativeren, zou ze Statenlid Julie wellicht troostend over de bol hebben geaaid. Haar toevoegend: 'Treur maar niet. Je leert het nog wel.'

Een plezierig weekend. Houd afstand en blijf gezond.