Trijntje als maagd
De column van Bert van Oosterhout
3 april 2021 Bert van Oosterhout
Pasen. Voor mijn gevoel hebben we de vorige nauwelijks achter de rug. Maar morgen is het toch weer zo ver. Overal in de wereld waar het christendom wortel heeft geschoten, is het feest. Dat wil zeggen, zo was het tot vorig jaar. In de toekomst zal ook Pasen 2021 altijd in één adem worden genoemd met de pandemie van het corona virus.
Het zou wrang zijn nu te feesten. Ook al wil de christelijke traditie het, omdat twintig eeuwen geleden Jezus van Nazareth opstond uit de dood. Je zou bijna zeggen: de wonderen zijn de wereld nog niet uit. Want kijk nou, ook de meeste patiënten die op de intensive care de dood in de ogen keken, staan weer op.
Wat niet wegneemt dat veel patiënten niet opgewassen zijn tegen het virus. Daarom moeten de verzamelde artsen, verpleegkundigen, verzorgenden, viro- en andere -logen, nog steeds 24/7 aan de bak. Liever gezegd: aan het bed. En het haperende vaccinatiebeleid moet als de donder in een hogere versnelling.
Over het laatste zijn de meningen verdeeld. Dat weten we nou wel. Maar met die zeurderige discussie houd ik me niet meer bezig. Over pakweg 24 uur melden mijn vrouw en ik ons op Rotterdam-The Hague-airport. Niet om naar de zon te vliegen. Maar om de tweede vaccinatie te halen. Dat het feestelijk paasontbijt er zo bij inschiet, hebben wij er graag voor over.
Ik hoop trouwens morgenvroeg gespaard te blijven voor zo'n ontploffing als eerder deze week bij de Mieraskerk. 'Welke mafkees verstoort hier mijn nachtrust?', dacht ik, voor ik me op een andere zij keerde om nog even te pitten. Pas later begreep ik wat er speelde. Voor wat, hoort wat. Jullie tuigen een journalist af. Ik leg een vuurwerkbom bij de kerkdeur, moet iemand hebben gedacht. Compliment. Leuke paasgedachte.
Dan geef ik toch de voorkeur aan Pasen van vroeger. Opa vertelt, zullen we maar zeggen. Met op een zonnige Paasmorgen 'hemelse' muziek uit Rusland als balsem voor de ziel. Onaardse klanken uit de goddelijke liturgie van Sint Jan Chrysostomos. Akkoorden die krachtig omhoog wentelen tot in de rijk beschilderde uivormige koepels van kathedralen in Kiev en Moskou. Dit kan alleen maar Pasen zijn. Het wordt bevestigd door wat ik hoor – klokgebeier tijdens de eeuwenoude liturgie. Onderdeel van de viering van het belangrijkste christelijke feest van het jaar.
De viering – om daar even bij stil te staan – heeft met kaarslicht, wierook en belgerinkel alle elementen van een theatervoorstelling. In de oosterse kerken meer dan in de westerse. Aan onze kant van de Kaukasus deed immers de Reformatie haar werk. En die heeft weinig gemeen met de uitbundigheid van de orthodoxe kerk van het Oosten.
Inmiddels is overigens duidelijk dat Pasen in onze contreien niet langer een exclusief christelijk feest is. Terwijl met name rooms-katholieke kerken leger dan leeg raken, verliezen feestdagen als Pasen, Pinksteren en Kerstmis, hun gewijde glans. Bij 's lands grootste grutter is het rondom Pasen gegarandeerd drukker dan in de kerk. Met uitzondering dan van de Mieraskerk.
Twee dagen geleden, op Witte Donderdag, waren we getuige van de virtuele opvoering van The Passion, het lijdensverhaal van de man uit Nazareth. Een soort surrogaat Mattheus Passie van Johann Sebastian Bach. Trijntje Oosterhuis als de maagd Maria. Het is weer eens wat anders.
Het spektakel in Roermond maakte duidelijk hoe groot de hang naar een gezamenlijk event is. In coronatijd meer dan ooit. Want alleen is maar alleen. En om dat te voorkomen zouden we het liefst elkaar opzoeken. In de kerk, bij The Passion, de Mattheus Passie, op het voetbalveld, de golfcourse of de schouwburg. Niets van dit alles. Opnieuw met een uitzondering voor de Mieraskerk.
Onbewust zijn velen lidmaat geworden van een nieuwe kerk, die overigens die naam niet mag dragen. Een modieus verband van gelijkgestemden is het, met dance als het verplichte ritueel en een pilletje als heilige spijs. Maar ja, das war einmal. Ik heb het voorgevoel dat er nog ontelbare liters vaccin in die bovenarmen moeten. Zonder dat geen nieuw normaal. Het is niet anders. Al denken heel wat mensen, ook in Krimpen aan den Ijssel, van wel.
Pasen anno 2021 gaat daar niks aan veranderen. Met respect voor ieder van jullie die een ander de ruimte gunt, citeer ik tenslotte uit die absurde en speelse herschepping van het lijdensverhaal in de film Life of Brian van Monty Python. 'Always look on the bright side of life', heette het daar. In onze moedertaal: 'Kijk altijd naar de zonnige kant van het leven.'
Dat lijkt me, na alle gebeurtenissen van de laatste weken, een mooie wens voor morgen en later.
Een vrolijk Pasen.
Blijf gezond.
Tot de volgende keer.
3 april 2021
Bert van Oosterhout
