Een lust voor het oog

Bijna altijd wanneer wij de bult van de Algera-brug achter ons hebben en de eerste afslag naar links nemen, hebben we dezelfde ervaring. Van die kant de Nieuwe Tiendweg nemen, geeft ons het gevoel dat we in een laan rijden. Die indruk wordt nog versterkt doordat aan twee kanten van de weg uit de kluiten gewassen bomen ons verder omarmen, het dorp in. Een lust voor het oog.

Het is niet de enige straat waar we deze ervaring hebben. Niet vreemd natuurlijk voor wie zich herinnert dat Krimpen aan den Ijssel in 2016 werd uitgeroepen tot groenste plaats van het land. De jury van de Nationale Groencompetitie koos ons dorp aan de Ijssel toen o.m. omdat ze duurzaamheid in het vaandel voert. De jury was onder de indruk van wat zij – met zo'n typisch lelijke ambtelijke term – de hoofdgroenstructuur noemde. Zijn jullie er nog?

Bomen spreken tot de verbeelding. Dat is duidelijk. Het zijn levende wezens met wie wij al eeuwen een relatie hebben. Onze verre voorouders woonden er in. En nog steeds vinden aapachtige familieleden er een comfortabel onderkomen. Het oudste bekende exemplaar staat in Zweden: een spar van dik 9000 jaar. Het moet niet gekker worden. Zelf heb ik in Libanon ceders mogen bewonderen en in Californië machtige Sequoia's in het Sequoia National Park. Indrukwekkende wezens die voor zover ik weet nergens in het universum hun gelijke kennen.

Laat dat zo zijn, de bomen in het Mastbos en Liesbos in Breda – op leeftijd, maar niet stokoud – waren al vanaf mijn vroegste jeugd goede vrienden. Lekker om in te klimmen. Handig om je achter te verschuilen met je vriendinnetje wanneer de koddebeier van dienst zijn inspectierondje fietste. Prachtig als decorstukken voor de avontuurlijke jongenswereld die we in het leven riepen.

Het kan niet missen: bomen en wij horen bij elkaar. In ons dorp kan iedereen het met eigen ogen zien. Vandaar dat mensen soms een waarschuwende vinger opsteken, wanneer die aardige relatie onder druk komt te staan. Dat gebeurde de afgelopen jaren af en toe wanneer de bijl wel erg geestdriftig aan de wortels werd gelegd.

Dat was het geval in bijvoorbeeld de Steenbakkerstraat, de Boerhavelaan en bij de Prinsessenflats. Heel wat mensen trokken indertijd met elan van leer tegen deze kapperij. Mooi zo, want bomen kunnen nu eenmaal niet voor zichzelf spreken. Al beweert prinses Irene, tante van de koning, als ik het goed heb begrepen van wel. Maar zij koestert dan ook een meer dan platonische betrekking met die knoestige joekels.

Terug naar de werkelijkheid van alledag. Een royaal opgezet bomenplan, zoals we dat in ons dorp kennen, draagt ongetwijfeld bij tot het welbevinden van veel inwoners. Bestuurders die van wanten weten – boom-wethouder John Janson voorop – zien er ongetwijfeld op toe dat niet nodeloos bomen sneuvelen, omdat een straat nieuwe vloerbedekking nodig heeft. En het lijkt me ook geen goede zaak als gekapte bomen worden vervangen door soortgenoten, die in ons klimaat en op onze bodem niet of nauwelijks aanslaan.

Ik weet weinig van bomen. Neem mij bij de hand door het dorp en ik kan je dom genoeg niet vertellen hoe al die bomen heten. Hoe lang het duurt voor ze volwassen zijn. Hoe oud ze kunnen worden. Of ze, na een prettig leven met veel zon en regenwater, uiteindelijk als mooie blokken in de open haard eindigen of juist niet.

Je begrijpt wat ik bedoel. Vraag mij niks over bomen, want ik weet niks van bomen. Ik zei het al. Maar ik houd wel van ze. Graag mag ik in hun luwte tot rust komen. Een voorjaar en een zomer lang. En dan laat ik de onuitsprekelijke schoonheid van een verzameling bomen in een winters bos, maar even buiten beschouwing. De tien jaar oude dennenboom in onze tuin, die zijn leven begon als kerstboompje op een verhoging naast de open haard, brengt menigeen nog steeds in verrukking.

Eerlijk gezegd vermoed ik dat die boom of elke oude wijze eik, berk of beuk – hoor mij nou – stilzwijgend aanvoelt wat mij bezighoud. Het zou me dan ook nauwelijks verwonderen als zo'n reus plotseling zijn takken om me heen zou slaan. Gewoon uit vriendschap of uit troost.

Kort samengevat: wees alstublieft voorzichtig en terughoudend met de kap in Krimpen aan den Ijssel. Beroof ons dorpelingen niet van het groen dat hier zo weelderig groeit. Groen, dat het wonen in dit dorp juist zo extra plezierig maakt.

Een plezierig weekend.
1 juli 2023

Bert van Oosterhout

NASCHRIFT: nu het toch over bomen gaat, graag aandacht voor het volgende: de gemeente is bezig de waardevolle bomenlijst te herzien door bepaalde bomen extra bescherming te geven. Bijvoorbeeld omdat ze oud zijn, belangrijk voor de omgeving of omdat ze cultuurhistorische waarde hebben. Niet alleen de gemeente ook bewoners kunnen bomen aandragen voor de bomenlijst. Dat past in het streven van de gemeenteraad Bomen voor bewoners. Denk aan unieke soorten of bomen met een ecologische waarde.

Een boom die bij de gemeente wordt 'gemeld' moet voldoende conditie hebben en een levensverwachting van minimaal 15 jaar. Voldoet de boom aan deze eisen? Dan wordt de boom toegevoegd aan de lijst. Een boom aandragen kan door een mail te sturen naar gemeente@krimpenaandenijssel.nl

Let wel: een boom aanbieden kan t/m dinsdag 4 juli.