De paradox van regels: waarom we we maken en toch overtreden

Krimpen aan den IJssel is een rustige gemeente waar ik me vaak afvraag: waarom zijn we zo goed in het maken van regels, maar even goed in het negeren ervan? We scheuren over de Ouverturelaan, halen in over een dubbel doorgetrokken middenstreep op de provinciale weg, rijden met het grootste gemak door rood of bijna over de tenen van iemand die oversteekt op een zebrapad. We hebben met elkaar afgesproken dat regels ons helpen de buurt en ons leven veiliger te maken; toch schijnen regels niet voor iedereen en in elke situatie te gelden.

Onlangs heeft de gemeenteraad besloten dat de maximumsnelheid binnen de bebouwde kom 30 km/u wordt. Dat staat in de nieuwe verkeers- en vervoersvisie. Dit besluit is genomen met het oog op de veiligheid van onze kinderen, de leefbaarheid van de buurt en de vermindering van verkeersoverlast. Ondanks de goede bedoelingen, vraag ik me af: gaan we ons als inwoners hier ook aan houden?

Regels worden vaak gezien als een noodzakelijke structuur in ons leven. Als ouders maken we regels voor onze kinderen om hen te beschermen en richting te geven. "Je moet je huiswerk maken voordat je gaat spelen", of "Blijf op het fietspad en kijk goed uit bij het oversteken", zijn uitspraken die elke ouder wel eens heeft gedaan. Deze regels zijn bedoeld om hen te helpen zich te ontwikkelen in een veilige omgeving. Maar zoals we weten, zijn kinderen meesterlijke regelbrekers. Ze zullen de grenzen opzoeken en soms zelfs volledig negeren wat hen is geleerd of van hen wordt gevraagd.

Het recente besluit van de raad in Krimpen aan den IJssel, de 30 km/u-regel, is vergelijkbaar met de regels die ouders maken. Het idee is eenvoudig: we creëren een veilige omgeving voor iedereen. Maar in de praktijk zien we dat veel automobilisten zich nu al niet aan de snelheid houden. Ze denken wellicht: "Ach, het is maar een paar kilometer te snel," of "Ik ben een ervaren chauffeur, dat gaat wel goed." De motivatie om de regels te overtreden komt voort uit een combinatie van gemakzucht, haast en de illusie dat we de situatie onder controle hebben.

Dit gedrag roept de vraag op: waarom maken we dan regels, als we ze toch overtreden? Het lijkt een paradox, maar het heeft te maken met de menselijke natuur. Regels zijn er niet om ons te beheersen, maar om ons eraan te herinneren we belangrijk vinden. Ze zijn een reflectie van onze waarden en normen. Wanneer we een regel overtreden, geven we in wezen aan dat we een andere prioriteit hebben. Voor die 30 km/u in Krimpen kan dat bijvoorbeeld de haast zijn om op tijd bij een afspraak te komen.

Ouders ervaren vaak dezelfde frustratie. Wanneer hun kinderen de regels overtreden, zoals het niet doen van huiswerk of te laat thuiskomen, begrijpen ze vaak wel dat het gedrag voortkomt uit een andere motivatie. Misschien willen ze gewoon spelen met vrienden of zijn ze gefrustreerd door de schooldruk. Als ouders is het belangrijk om de onderliggende redenen van dit gedrag te begrijpen, in plaats van de overtreding van de regels te bestraffen.

Laten we dit eens verder onderzoeken. Stel je voor dat je als ouder een regel instelt voor je kind: "Je moet om 19:00 uur thuis zijn." Dit is niet alleen een tijdstip, maar een manier om hen te beschermen, bijvoorbeeld omdat het tegen die tijd donker is. Maar wat gebeurt er als je kind besluit om deze regel te overtreden? Misschien waren ze bij een vriendje eten en simpelweg de tijd vergeten door de leuke dingen om hen heen. In plaats van boos te zijn, kan je als ouder met je kind in gesprek gaan. Wat waren de redenen voor het overtreden van de regel? Hoe kun je als ouder de regel aanpassen zodat het zowel veilig als realistisch is?

Dit brengt ons terug naar de 30 km/u-regel in onze gemeente. In plaats van de 30km/u regel in de hele gemeente toe te gaan passen, had het kunnen helpen om met inwoners in gesprek te gaan. Waarom rijden ze te snel? Is er iets te doen aan de infrastructuur? Kunnen we bewustwordingscampagnes starten die het belang van deze snelheid benadrukken? Regels werken het beste wanneer mensen de reden achter de regel begrijpen en deze kunnen toepassen. Overigens, goed voorbeeld doet vaak ook goed volgen.

Het is een kwestie van vertrouwen. Als kinderen zich gehoord en begrepen voelen, zijn ze vaak meer geneigd om zich aan de regels te houden. Hetzelfde geldt voor automobilisten. Wanneer ze het nut inzien van de 30 km/u-regel, zijn ze eerder geneigd zich eraan te houden. Dit vraagt om goede communicatie en samenwerking met de inwoners en het delen van waarden binnen onze gemeente. Niet alleen in een gesprek van gemeenteraad tot de inwoners, maar ook als inwoners onder elkaar. Durven we elkaar erop aan te spreken?

Of we nu ouders zijn die onze kinderen begeleiden of inwoners die hun verantwoordelijkheden als verkeersdeelnemers serieus nemen, het is belangrijk om een open dialoog te blijven voeren. Want uiteindelijk is het niet de regel die telt, maar de reden waarom we die regel hebben gemaakt.

Dus de volgende keer dat je een 30 km/u-bordje ziet, vraag jezelf af: waarom houd ik me aan deze regel? En dan hoop ik, net als een goede ouder, dat we in Krimpen niet alleen deze regels naleven maar ook begrijpen waarom de regels er zijn en de regels waarderen en respecteren. Ook op de provinciale weg.